پرتال تخصصی فقه و حقوق

متون فقه | اصول فقه | حقوق اساسی | حقوق مدنی | حقوق تجارت | آیین دادرسی مدنی | آیین دادرسی کیفری

پرتال تخصصی فقه و حقوق

متون فقه | اصول فقه | حقوق اساسی | حقوق مدنی | حقوق تجارت | آیین دادرسی مدنی | آیین دادرسی کیفری

به پرتال تخصصی فقه و حقوق خوش آمدید

آمادگی برای آزمون وکالت

وبلاگ حقوقي نيما جهانشيري

پیوندها

مخصص 

مخصص بر دو نوع است : مخصص متصل , مخصص منفصل . 

ألف . مخصص متصل . هنگامى مخصص متصل است که در نفس کلام قرینه اى مشخص کند . تمام أفراد مورد کلام نیستند , بلکه صنف و یا دسته خاصى از آنها محل کلامند . مثلا , وقتى گفته مى شود أکرم العلماء العدول - دانشمندان عادلرا اکرام کن, اگر لفظ عادل بیان نمى شد اکرام تمامى دانشمندان , چه عادل و چه فاسق , را شامل مى گردید . أما گویندة با لفظ عادل مشخص مى کند که خواسته مولا اکرام  مخصوص عدول از دانشمندان است . بنابراین , در خواسته مولا اکرام دانشمندان غیر عادل مندرج نیست , و این گروه سببیت از براى اکرام ندارد . پس , از همان آغاز , انعقاد ظهور کلام در خصوص قرینه موجود در جمله خواهد بود . در نتیجه , ظهور کلام بر کل افراد نیست تا قرینه اى دیگر بعدا بیاید , بلکه از همان ابتدا ظهور بر خلاف قرینه کامل که همان قرینه مخصص متصل باشد منعقد نمى شود . 

ب . مخصص منفصل . مخصص منفصل عبارت است از قرینه اى که در یک کلام دیگر مىآید . مثلا گوینده مى گوید اکرم العلماء و ساکت مى شود . اینجا ظهور در این است که مولا اکرام هر دانشمنداى را , اعم از عادل یا فاسق , خواسته است و خصوصیتى دیگر به هیچ وجه ذکر نشده است . اما گوینده بعدا در کلامى مى گوید : لا تکرم الفساق من العلماء : اگر دانشمندى فاسق بود , اکرامش نکنید . مطابق تعریف , قرینه اى که در کلام آخر آمده است خواسته مولا را در جمله اول اکرم العلماء مشخص کرده , یعنى روشن ساخته است که مقصود گرامى داشتن هرعالمى , اعم از عادل و فاسق , نیست و آنها که باید اکرام شوند خصوص علماىعدول هستند نه علماى فساق . بنابراین , اصولا ظهور منعقد در عموم است , اماوقتى قرینه صارفه مىآید , ظهور این قرینه بر ظه . ور اولى حکومت دارد , چونظهور اولى ظهور بالوضع و ظهور بالاطلاق است نه بالنصوصیه , ولى ظهور دوم , درخصوص قرینه , ظهور بالنصوصیه است , و قهرا ظهور بالنصوصیه مقدم بر ظهور اول و حاکم بر آن است . 

منبع: مقالات اصولى - سید محمد موسوى بجنوردى 


نظرات  (۰)

هیچ نظری هنوز ثبت نشده است

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی